Công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo là sự lựa chọn mang tính lịch sử, là quá trình phát triển toàn diện về tư duy, nhận thức lý luận, về đường lối lãnh đạo của Đảng trong xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc; là sự nghiệp vĩ đại mang tầm vóc lịch sử, có ý nghĩa to lớn mở ra kỷ nguyên mới, nâng tầm vị thế cho đất nước trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội của Việt Nam, do Nhân dân Việt Nam thực hiện. Những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử trong 40 năm đổi mới là kết quả của quá trình nỗ lực phấn đấu bền bỉ, liên tục, là kết tinh trí tuệ của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta; khẳng định đường lối đổi mới của Đảng ta là đúng đắn, sáng tạo, phù hợp với thực tiễn Việt Nam và xu thế thời đại; sự lãnh đạo của Đảng, sức mạnh to lớn của Nhân dân và khối đại đoàn kết toàn dân tộc là nhân tố hàng đầu quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam; Nhân dân là chủ thể, là trung tâm của công cuộc đổi mới, xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc. Sau hơn 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới, Đảng ta đã đúc kết được những bài học kinh nghiệm quý báu mang tầm lý luận, từng bước xây dựng và hoàn thiện lý luận về đường lối đổi mới, có giá trị định hướng thực tiễn cho sự nghiệp cách mạng của đất nước trong giai đoạn mới. Trong công cuộc kiến thiết và đổi mới đất nước hơn 40 năm qua, ngoài những đóng góp của Nhân dân trong nước thì còn có nhiều hỗ trợ tích cực của đồng bào người Việt Nam ở nước ngoài. Kiều bào Việt Nam ở nước ngoài không chỉ là một phần máu thịt của dân tộc Việt Nam mà còn là nguồn lực quý báu cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, là cầu nối quan trọng góp phần tăng cường quan hệ hữu nghị, hợp tác giữa Việt Nam với các quốc gia trên thế giới.
Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài hiện có khoảng 5,3 đến 5,5 triệu người, sinh sống tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ. Là một bộ phận không tách rời của dân tộc Việt Nam, trong thời gian vừa qua, cộng đồng ngày càng phát triển ổn định và hội nhập sâu rộng vào xã hội sở tại. Nhiều người Việt đạt được thành tựu trong học tập, lao động và kinh doanh, lực lượng trí thức và doanh nhân ngày càng đóng góp tích cực cho sự phát triển của quê hương đất nước. Bên cạnh đó, tinh thần yêu nước, hướng về Tổ quốc luôn được giữ gìn và phát huy, các hoạt động gắn kết cộng đồng thường xuyên được duy trì và mở rộng. Người Việt ở nước ngoài đã và đang tích cực tham gia quảng bá hình ảnh đất nước và con người Việt Nam, đồng thời góp phần tăng cường quan hệ hợp tác giữa Việt Nam với các quốc gia khác. Là nguồn lực quý báu cần được quan tâm và phát huy, đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
Ngày 31 tháng 3 năm 1961, Ban Cán sự đảng ngoài nước được thành lập. Đảng ủy Ngoài nước là cấp ủy cấp trên trực tiếp của các tổ chức đảng ở ngoài nước và Đảng bộ cơ quan Đảng ủy Ngoài nước, đặt trực thuộc Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương. Đảng ủy Ngoài nước có chức năng lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý các tổ chức đảng, đảng viên thuộc đảng bộ và lãnh đạo công tác quần chúng ở ngoài nước; chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, tham mưu, đề xuất các chủ trương và giải pháp lớn của Đảng về công tác đảng và công tác quần chúng ở ngoài nước.
Trong suốt hơn 65 năm qua, cùng với chiều dài lịch sử phát triển của dân tộc, công tác xây dựng và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng đối với các đảng uỷ ngoài nước giữ vai trò đặc biệt quan trọng, vừa là “tuyên truyền viên” trong công tác tư tưởng, đồng thời là cầu nối giữa Đảng với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp. Các đảng uỷ trực tiếp tổ chức quán triệt, triển khai đầy đủ và kịp thời đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến cán bộ, đảng viên đang sinh sống, học tập và làm việc ở nước ngoài, qua đó bảo đảm sự thống nhất về nhận thức và hành động. Đồng thời, các đảng uỷ có trách nhiệm định hướng tư tưởng, giữ vững lập trường chính trị, giúp cán bộ, đảng viên nâng cao bản lĩnh trước những tác động đa chiều từ môi trường quốc tế. Công tác Đảng ngoài nước luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo sát sao, lãnh đạo trực tiếp của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, đóng góp quan trọng vào thắng lợi của công tác đối ngoại nói riêng và sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam nói chung. Các tổ chức Đảng ở ngoài nước giữ vững vai trò lãnh đạo; hệ thống tổ chức không ngừng được củng cố, bảo đảm chỉ đạo thông suốt từ Trung ương. Công tác bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ từ xa được tăng cường; đội ngũ cán bộ, đảng viên, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài được quản lý, giáo dục, bồi dưỡng về chính trị, tư tưởng, phẩm chất, trung thành với Đảng và lợi ích dân tộc.
Trong những năm qua, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài không ngừng lớn mạnh về số lượng và chất lượng, từng bước khẳng định vị trí trong đời sống kinh tế, văn hóa và xã hội tại các quốc gia, đồng thời luôn giữ gìn bản sắc dân tộc và đồng sức, đồng lòng hướng về Tổ quốc. Nhiều trí thức, doanh nhân, người lao động Việt Nam đã đạt được những thành tựu đáng ghi nhận, góp phần nâng cao hình ảnh và uy tín của đất nước trên trường quốc tế. Các hoạt động giao lưu văn hóa, kết nối cộng đồng, hỗ trợ lẫn nhau trong cuộc sống được duy trì và phát huy, tạo nên sự gắn bó bền chặt giữa các thế hệ người Việt xa quê. Trong bối cảnh tình hình thế giới còn nhiều diễn biến phức tạp, các đảng viên đang học tập, sinh sống tại nước ngoài và các đảng uỷ ngoài nước đã thể hiện rõ vai trò hạt nhân chính trị, giữ vững định hướng tư tưởng và củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên. Công tác quán triệt, triển khai đường lối, chủ trương của Đảng được thực hiện nghiêm túc, phù hợp với điều kiện đặc thù ở nước ngoài. Đồng thời, các đảng uỷ chủ động nắm bắt tình hình, kịp thời định hướng dư luận và giải quyết những vấn đề phát sinh trong cộng đồng. Hoạt động tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng được đẩy mạnh, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cán bộ, đảng viên đang học tập và làm việc tại nước ngoài.
Bên cạnh đó, việc tham gia đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch được triển khai linh hoạt, hiệu quả trên nhiều kênh thông tin. Các đảng uỷ còn phối hợp chặt chẽ với cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài trong công tác đối ngoại và bảo vệ lợi ích quốc gia. Qua đó, góp phần tăng cường sự gắn kết giữa cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài với trong nước. Thực tiễn hoạt động cho thấy vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài và các đảng uỷ ngoài nước ngày càng được khẳng định. Đây là nguồn lực quan trọng góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đồng thời tạo nền tảng vững chắc cho việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới, đóng góp thiết thực vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước bền vững. Là nguồn lực quý báu trong hoạt động bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới, vai trò của người Việt Nam ở nước ngoài và đảng uỷ ngoài nước được thể hiện ở những nội dung cơ bản sau:
Thứ nhất, người Việt Nam ở nước ngoài và các đảng uỷ ngoài nước giữ vai trò nòng cốt trong tổ chức quán triệt, triển khai và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo đảm sự thống nhất về nhận thức và hành động trong đội ngũ cán bộ, đảng viên ở nước ngoài.
Các đảng uỷ ngoài nước giữ vai trò nòng cốt trong tổ chức quán triệt, triển khai và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo đảm sự thống nhất về nhận thức và hành động trong đội ngũ cán bộ, đảng viên ở nước ngoài. Trong điều kiện hoạt động ngoài lãnh thổ Việt Nam, chịu tác động từ nhiều luồng thông tin và hệ giá trị khác nhau, yêu cầu giữ vững lập trường chính trị và định hướng tư tưởng càng trở nên quan trọng. Các đảng uỷ đã chủ động tổ chức học tập, quán triệt các nghị quyết, chỉ thị của Đảng bằng nhiều hình thức linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tiễn, qua đó giúp cán bộ, đảng viên nắm vững những nội dung, hiểu đúng bản chất và vận dụng tri thức một cách hiệu quả vào công việc. Cùng với đó, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng được triển khai thường xuyên, liên tục, góp phần nâng cao bản lĩnh chính trị, ý thức trách nhiệm và tinh thần gắn bó với Đảng, với Tổ quốc. Các đảng uỷ ngoài nước cũng thực hiện tốt chức năng nắm bắt tình hình tư tưởng, dư luận trong cộng đồng, kịp thời phát hiện những biểu hiện dao động, lệch lạc để có biện pháp định hướng phù hợp, giữ vững sự thống nhất trong nội bộ. Trong bối cảnh thông tin đa chiều và phức tạp, hoạt động đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch được triển khai chủ động, kiên quyết và có trọng tâm, góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng. Chủ động, tích cực triển khai nghiên cứu, học tập, quán triệt và tuyên truyền sâu rộng Nghị quyết Đại hội Đảng và xây dựng Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết.
Tiêu biểu là Hội nghị trực tuyến quán triệt Nghị quyết Đại hội XIII vào ngày 28/6/2021, kết nối với 87 điểm cầu ở ngoài nước với sự tham gia của 1.200 đại biểu. Hội nghị quán triệt lần đầu tiên được Bộ Ngoại giao tổ chức bằng hình thức trực tuyến trên quy mô toàn thế giới là cách làm hiệu quả, thể hiện tinh thần đổi mới sáng tạo trong triển khai Nghị quyết Đại hội XIII, chủ động thích ứng trong điều kiện đặc thù của các địa bàn ngoài nước và bối cảnh dịch bệnh COVID-19. Qua đó, tạo nền tảng cho cán bộ, đảng viên, cộng đồng người Việt Nam ở ngoài nước nắm vững các quan điểm, nội dung cốt lõi, chủ trương mới của Văn kiện Đại hội XIII, nhất là các định hướng lớn, nhiệm vụ trọng tâm trong lĩnh vực đối ngoại, làm cơ sở để tuyên truyền chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước đến cộng đồng quốc tế.
Bên cạnh đó, các đảng uỷ ngoài nước chú trọng xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, giữ vững nguyên tắc tổ chức, kỷ luật và nền nếp sinh hoạt Đảng. Việc phát huy vai trò hạt nhân chính trị của tổ chức đảng giúp định hướng đúng đắn hoạt động của cán bộ, đảng viên trong môi trường quốc tế. Đồng thời, thông qua sự gương mẫu của đội ngũ đảng viên, các giá trị tư tưởng, đạo đức của Đảng được lan tỏa tích cực trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Qua đó, các đảng uỷ ngoài nước không chỉ bảo đảm sự thống nhất về nhận thức và hành động mà còn góp phần củng cố niềm tin, tăng cường sự gắn bó giữa cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài với Đảng và Nhà nước, đóng góp thiết thực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.
Thứ hai, thực hiện chức năng định hướng giá trị tư tưởng, nâng cao bản lĩnh chính trị, củng cố lập trường kiên định trước những tác động khó lường từ môi trường quốc tế
Toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị, cả nhân dân trong nước và người Việt Nam ở nước ngoài, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành thống nhất của Nhà nước, lấy lực lượng vũ trang nhân dân làm nòng cốt. Đồng thời tranh thủ sự ủng hộ, giúp đỡ của bạn bè quốc tế, nhân dân tiến bộ, yêu chuộng hoà bình trên thế giới. Vai trò của các đảng uỷ ngoài nước trong định hướng tư tưởng và củng cố bản lĩnh chính trị cho cán bộ, đảng viên được thể hiện sâu sắc trong bối cảnh môi trường quốc tế có nhiều biến động, phức tạp và đa chiều. Trong điều kiện sinh sống, học tập và công tác xa Tổ quốc, cán bộ, đảng viên thường xuyên tiếp cận với nhiều luồng thông tin khác nhau, trong đó có cả những quan điểm trái chiều, thậm chí sai lệch về tình hình đất nước và đường lối của Đảng. Trước thực tế đó, các đảng uỷ ngoài nước đã chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm giữ vững định hướng tư tưởng, bảo đảm mỗi cán bộ, đảng viên luôn kiên định lập trường, vững vàng trước mọi tác động. Công tác định hướng tư tưởng được thực hiện thông qua việc tổ chức học tập, nghiên cứu các nghị quyết, chỉ thị của Đảng một cách nghiêm túc, bài bản, kết hợp với trao đổi, thảo luận để làm rõ những vấn đề mới phát sinh trong thực tiễn. Nội dung giáo dục không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt lý luận mà còn gắn với tình hình cụ thể của từng địa bàn, giúp cán bộ, đảng viên hiểu sâu, nắm chắc và vận dụng linh hoạt trong công việc và cuộc sống. Các đảng uỷ cũng chú trọng đổi mới phương thức giáo dục chính trị, tư tưởng, tận dụng hiệu quả các phương tiện thông tin hiện đại để nâng cao chất lượng tuyên truyền, bảo đảm tính kịp thời và tính thuyết phục.
Bên cạnh đó, việc củng cố bản lĩnh chính trị cho cán bộ, đảng viên được đặt ở vị trí trung tâm. Các đảng uỷ thường xuyên nhấn mạnh yêu cầu giữ vững lập trường, kiên định mục tiêu, lý tưởng của Đảng, đồng thời nâng cao khả năng tự “miễn dịch” trước các thông tin sai trái, tiêu cực. Thông qua sinh hoạt chi bộ, sinh hoạt chuyên đề và các hoạt động thực tiễn, cán bộ, đảng viên được rèn luyện về tư duy, phương pháp nhận thức, từ đó có khả năng phân tích, đánh giá đúng bản chất vấn đề, không bị dao động trước những luận điệu xuyên tạc. Cùng với đó, các đảng uỷ ngoài nước còn thực hiện tốt công tác nắm bắt tình hình tư tưởng, dư luận trong nội bộ và trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Việc theo dõi sát sao diễn biến tư tưởng giúp phát hiện sớm những biểu hiện lệch lạc, từ đó có biện pháp định hướng kịp thời, tránh để phát sinh những vấn đề phức tạp. Công tác này được thực hiện với tinh thần chủ động, linh hoạt, phù hợp với đặc thù từng địa bàn, bảo đảm vừa giữ vững nguyên tắc, vừa mềm dẻo trong cách thức triển khai.
Đồng thời, các đảng uỷ đặc biệt chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có phẩm chất chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng và lối sống lành mạnh. Mỗi đảng viên được xác định không chỉ là người tiếp nhận mà còn là chủ thể lan tỏa những giá trị tư tưởng đúng đắn. Thông qua sự gương mẫu trong công tác và sinh hoạt, đội ngũ đảng viên góp phần tạo dựng hình ảnh tích cực của người Việt Nam, qua đó củng cố niềm tin và sự gắn bó của cộng đồng đối với Đảng và Nhà nước. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, vai trò định hướng tư tưởng và củng cố bản lĩnh chính trị của các đảng uỷ ngoài nước càng trở nên quan trọng và cấp thiết. Thực tiễn cho thấy, nhờ sự lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ của các Đảng uỷ ngoài nước, đội ngũ cán bộ, đảng viên ở nước ngoài luôn giữ vững sự thống nhất về nhận thức và hành động, kiên định với mục tiêu, lý tưởng của Đảng. Đây chính là nền tảng quan trọng để bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, góp phần giữ vững ổn định chính trị và thúc đẩy sự phát triển bền vững của đất nước trong tình hình mới.
Thứ ba, phát huy vai trò hạt nhân chính trị trong xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, nâng cao hiệu lực lãnh đạo trong môi trường quốc tế
Trong điều kiện học tập, công tác xa quê hương, chịu tác động từ nhiều yếu tố kinh tế, văn hóa và xã hội khác nhau, việc giữ vững nguyên tắc tổ chức và nền nếp sinh hoạt Đảng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Các đảng uỷ ngoài nước đã chú trọng củng cố tổ chức, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, bảo đảm thực hiện nghiêm túc các nguyên tắc của Đảng, công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và tổ chức được triển khai đồng bộ, gắn với nhiệm vụ thực tiễn tại nước ngoài.
Việc phát huy vai trò hạt nhân chính trị thể hiện rõ trong năng lực lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ của các tổ chức đảng. Các đảng uỷ ngoài nước chủ động xây dựng chương trình công tác phù hợp với điều kiện cụ thể, bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện đối với cán bộ, đảng viên. Đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra, giám sát nhằm giữ vững kỷ luật, kỷ cương trong Đảng, công tác phát triển đảng viên được quan tâm, chú trọng cả về số lượng và chất lượng, đặc biệt trong thanh niên với mong muốn được đứng trong hàng ngũ của Đảng. Bên cạnh đó, các đảng uỷ luôn đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên, coi đây là yếu tố then chốt để củng cố niềm tin và nâng cao uy tín của tổ chức đảng. Mỗi đảng viên là một hạt nhân lan tỏa các giá trị chính trị, tư tưởng tích cực trong cộng đồng. Thông qua việc duy trì mối liên hệ chặt chẽ với quần chúng, các tổ chức đảng từng bước khẳng định vị trí, vai trò trong đời sống cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài.
Trong điều kiện đặc thù, việc nâng cao hiệu lực lãnh đạo đòi hỏi sự linh hoạt trong phương thức hoạt động nhưng vẫn bảo đảm nguyên tắc của Đảng. Các đảng uỷ ngoài nước đã tích cực đổi mới nội dung, hình thức sinh hoạt, ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả quản lý và điều hành. Nhờ đó, tổ chức đảng ngày càng trong sạch, vững mạnh, đủ năng lực lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị mà Ban Chấp hành Trung ương giao, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và tăng cường sự gắn bó của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài với Tổ quốc.
Thứ tư, góp phần gắn kết kiều bào Việt Nam với Tổ quốc, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc và bảo vệ lợi ích quốc gia trong tình hình mới
Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là một bộ phận không thể tách rời của dân tộc Việt Nam, luôn mang trong mình tình cảm, trách nhiệm và sự gắn bó với quê hương, đất nước. Thông qua nhiều hoạt động thiết thực, mối liên hệ giữa cộng đồng và Tổ quốc ngày càng được củng cố và phát triển bền chặt. Các tổ chức đảng, cơ quan đại diện và các hội đoàn đã tích cực triển khai nhiều hình thức kết nối phù hợp, tạo điều kiện để người Việt Nam ở nước ngoài tiếp cận thông tin chính thống về tình hình kinh tế - xã hội của đất nước trong từng thời kì cách mạng. Việc tuyên truyền, vận động được thực hiện linh hoạt, giúp cộng đồng hiểu đúng, hiểu đầy đủ về chủ trương, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước. Qua đó, củng cố thêm niềm tin và sự đồng thuận trong cộng đồng, tạo nên sức mạnh tinh thần to lớn hướng về Tổ quốc.
Bên cạnh đó, các hoạt động văn hóa, giáo dục, giao lưu được duy trì thường xuyên, góp phần giữ gìn bản sắc dân tộc và truyền thống văn hóa mà ông cha ta từ ngàn năm để lại. Việc tổ chức các sự kiện, chương trình hướng về quê hương không chỉ tăng cường sự gắn bó giữa các thế hệ người Việt mà còn lan tỏa giá trị văn hóa Việt Nam ra thế giới. Đây là yếu tố quan trọng để xây dựng nền tảng tinh thần vững chắc cho khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tiêu biểu là chương trình “Xuân quê hương” - một bản giao hưởng kết nối kiều bào ta ở nước ngoài hướng về đất mẹ Việt Nam hùng cường, thịnh vượng mỗi dịp Tết đến, Xuân về. Phát biểu tại chương trình Xuân Quê Hương năm 2026, Chủ tịch nước Lương Cường cho biết: “Ở nước ngoài, cộng đồng người Việt Nam tiếp tục là cầu nối hữu nghị, hợp tác và phát triển giữa Việt Nam và nhân dân Việt Nam với các nước và nhân dân các nước; ngày càng hội nhập sâu rộng; khẳng định vai trò, uy tín ở nước sở tại và tiếp tục đóng góp nguồn lực quý báu cho đất nước. Đặc biệt, trong lúc gian khó, bà con ta ở khắp năm châu đều hướng về quê hương, phát huy mạnh mẽ tinh thần tương thân tương ái, sẻ chia, hỗ trợ kịp thời đồng bào trong nước ở những khu vực còn nhiều khó khăn, chịu thiệt hại do bão lũ. Thay mặt Nhà nước Việt Nam và nhân dân cả nước, tôi ghi nhận, đánh giá cao và trân trọng những tình cảm, trách nhiệm và nghĩa cử cao đẹp của bà con đối với quê hương, đất nước và đồng bào mình”.
Trong bối cảnh tình hình thế giới có nhiều diễn biến phức tạp, việc phát huy vai trò của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài còn góp phần quan trọng trong bảo vệ lợi ích quốc gia. Thông qua sự hiểu biết về môi trường quốc tế và mối quan hệ với các đối tác nước ngoài, cộng đồng có thể hỗ trợ quảng bá hình ảnh đất nước, tăng cường hợp tác và bảo vệ quan điểm, lợi ích chính đáng của Việt Nam. Đồng thời, việc tham gia đấu tranh với các thông tin sai trái, xuyên tạc cũng góp phần giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng. Các đảng uỷ ngoài nước giữ vai trò hạt nhân trong việc tập hợp, đoàn kết và định hướng hoạt động của cộng đồng. Thông qua công tác lãnh đạo, chỉ đạo, các tổ chức đảng góp phần củng cố sự thống nhất về nhận thức và hành động, tạo nên sức mạnh tổng hợp của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Việc gắn kết chặt chẽ giữa cộng đồng với Tổ quốc không chỉ mang ý nghĩa tình cảm mà còn có giá trị chiến lược trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước. Trước tình hình mới diễn biến đa chiều, yêu cầu tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc đặt ra ngày càng cao, đòi hỏi sự tham gia tích cực của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Với vai trò là cầu nối quan trọng giữa Việt Nam và thế giới, cộng đồng này tiếp tục đóng góp vào việc bảo vệ lợi ích quốc gia, nâng cao vị thế của đất nước và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững trong tương lai.
Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực tiếp tục diễn biến nhanh chóng, phức tạp và khó dự báo, sự đan xen giữa hợp tác và cạnh tranh ngày càng gia tăng, đặt ra nhiều yêu cầu mới và nâng cao hơn đối với công tác đối ngoại nói chung và công tác tổ chức, duy trì nền tảng tư tưởng của đảng ngoài nước nói riêng. Các thách thức về an ninh truyền thống và phi truyền thống tiếp tục tác động sâu sắc đến môi trường phát triển, đòi hỏi sự chủ động, linh hoạt trong nhận thức và hành động của mỗi cán bộ, đảng viên đang học tập, công tác tại các nước trên thế giới. Ở trong nước, đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu, tầm nhìn dài hạn, yêu cầu phát huy cao độ mọi nguồn lực, trong đó có cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Qua đó thấy được việc nâng cao chất lượng công tác đảng ngoài nước, phát huy vai trò của các tổ chức đảng và đội ngũ đảng viên trở thành yêu cầu cấp thiết, vừa mang tính chiến lược, vừa có ý nghĩa lâu dài.
Tình hình thực tế đặt ra đòi hỏi phải tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức đảng ở nước ngoài, bảo đảm phù hợp với điều kiện đời sống, văn hoá của từng quốc gia. Đồng thời, tăng cường công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, giữ vững bản lĩnh và lập trường cho cán bộ, đảng viên trước những tác động đa chiều của môi trường quốc tế. Việc củng cố tổ chức, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, phát huy vai trò nêu gương của đảng viên cần được chú trọng thường xuyên. Từ những thực tiễn nêu trên, để công tác đảng ngoài nước tiếp tục phát huy vai trò trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, góp phần thực hiện hiệu quả đường lối đối ngoại và xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, cần tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp thiết thực, phù hợp với tình hình mới, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tương lai, cụ thể như sau:
Thứ nhất, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị, tư tưởng, giúp cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và đội ngũ đảng viên nhận thức đầy đủ, đúng đắn về nền tảng tư tưởng của Đảng, nâng cao khả năng “tự đề kháng” trước các thông tin sai trái, thù địch. Thông qua việc quán triệt sâu sắc đường lối, chủ trương của Đảng, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài có điều kiện hiểu đúng, hiểu đầy đủ về tình hình đất nước. Nội dung tuyên truyền cần bảo đảm tính chính xác, kịp thời và phù hợp với đặc điểm của từng quốc gia và vùng lãnh thổ. Đồng thời, chú trọng đổi mới hình thức truyền đạt, kết hợp giữa trực tiếp và trực tuyến để nâng cao hiệu quả tiếp cận thông tin chính thống về đường lối của Đảng và tình hình đất nước.
Công tác giáo dục chính trị giúp nâng cao nhận thức, củng cố niềm tin và ý thức trách nhiệm đối với Tổ quốc giúp cho mỗi cá nhân có khả năng nhận diện và chủ động đấu tranh với các thông tin sai lệch. Việc nâng cao “sức đề kháng” về tư tưởng giúp hạn chế tác động tiêu cực từ môi trường bên ngoài, là cơ sở quan trọng để giữ vững sự thống nhất về nhận thức đúng đắn trong cộng đồng. Đồng thời tạo nền tảng để phát huy vai trò tích cực của người Việt Nam ở nước ngoài góp phần bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.
Thứ hai, phát huy vai trò nòng cốt của các đảng uỷ ngoài nước, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu bền bỉ của tổ chức đảng, bảo đảm giữ vững định hướng tư tưởng và sự thống nhất trong nhận thức, hành động. Trước hết, các đảng uỷ trực tiếp tổ chức quán triệt, triển khai đường lối, chủ trương của Đảng đến cán bộ, đảng viên, qua đó giúp giữ vững sự thống nhất về nhận thức, tư duy giúp hành động đi đúng hướng. Đồng thời thực hiện tốt chức năng định hướng tư tưởng, giúp cán bộ, đảng viên nhận thức đúng, đầy đủ trước các vấn đề quốc tế khó lường. Các đảng uỷ còn chủ động tổ chức hoạt động đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên các kênh thông tin chính thống của môi trường quốc tế. Việc giữ vững nguyên tắc tổ chức kỷ luật của Đảng phải được thực hiện nghiêm túc, tạo nền tảng cho kiều bào được tham gia trao đổi kinh nghiệm và lan tỏa quan điểm đúng đắn trên không gian mạng, các kênh thông tin đối ngoại chính thống được nước bạn công nhận. Bên cạnh đó, các đảng uỷ chú trọng xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, nâng cao năng lực lãnh đạo. Thông qua vai trò hạt nhân chính trị, các đảng uỷ góp phần định hướng hoạt động của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài giúp củng cố niềm tin của cán bộ, đảng viên vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước.
Thứ ba, chủ động nắm bắt tình hình tư tưởng, dư luận trong cộng đồng, kịp thời phát hiện và xử lý các vấn đề phát sinh, không để bị động, bất ngờ trong công tác tư tưởng. Kiều bào ta ở nước ngoài và các đảng uỷ ngoài nước cần thường xuyên theo dõi diễn biến tư tưởng của cán bộ, đảng viên và cộng đồng thông qua sinh hoạt chi bộ, trao đổi trực tiếp hoặc qua các phương tiện mạng xã hội khác. Việc thu thập thông tin không chỉ dừng ở việc ghi nhận ý kiến, dư luận mà cần đi sâu phân tích nguyên nhân, xu hướng và mức độ ảnh hưởng đến nhận thức, tâm lý và niềm tin của cán bộ, đảng viên. Trên cơ sở đó, kịp thời phát hiện những biểu hiện dao động, lệch lạc trong nhận thức để có biện pháp định hướng phù hợp.
Thứ tư, tăng cường đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, phát huy vai trò của cán bộ, đảng viên và trí thức người Việt Nam ở nước ngoài trên không gian mạng và các diễn đàn quốc tế. Trong bối cảnh thông tin đa chiều và sự lan toả chóng mặt của không gian mạng, các quan điểm sai lệch thường được lan truyền rộng rãi dưới nhiều hình thức tinh vi, khó nhận diện. Trước tình hình như vậy, các đảng uỷ ngoài nước cần định hướng cán bộ, đảng viên tham gia đấu tranh bằng những phương thức phù hợp, hiệu quả qua việc viết bài chính luận, chia sẻ thông tin chính thống và lan tỏa quan điểm đúng đắn về Đảng Cộng sản Việt Nam trên các nền tảng thông tin truyền thông. Nội dung phản bác cần bảo đảm tính chính xác, chặt chẽ, có lập luận rõ ràng, tránh cảm tính, cực đoan; phải kết hợp giữa bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng với việc giải thích, làm rõ những vấn đề mà dư luận xã hội đang quan tâm một cách khéo léo. Các đảng uỷ cũng cần xây dựng lực lượng nòng cốt có năng lực, bản lĩnh để tham gia đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong môi trường quốc tế.
Thứ năm, ứng dụng hiệu quả công nghệ thông tin và nền tảng số, nâng cao khả năng lan tỏa thông tin chính thống, làm chủ không gian mạng trong công tác tuyên truyền và đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Trong bối cảnh thông tin nhiều thông tin có nội dung không phù hợp với chuẩn mực đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục của người Việt Nam, không thể thực hiện hiệu quả nếu thiếu sự liên kết chặt chẽ giữa các bộ, ban, ngành trong nước và các tổ chức Đảng của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Các đảng uỷ ngoài nước cần phối hợp thường xuyên với cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài, các bộ, ban, ngành và cấp uỷ trong nước để bảo đảm sự thống nhất trong chỉ đạo và triển khai bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng và trong hoạt động đối ngoại.
Sự phối hợp được thể hiện thông qua việc trao đổi thông tin, cung cấp kịp thời các chủ trương, quan điểm và tình hình thực tiễn của đất nước đến với kiều bào. Đồng thời, tổ chức các hoạt động tuyên truyền, định hướng dư luận và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái đồng bộ, giúp tránh tình trạng chồng chéo, phân tán nguồn lực và nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa, đấu tranh với những thông tin xấu, độc. Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò của các tổ chức đoàn thể, hội người Việt Nam ở nước ngoài trong việc lan tỏa thông tin chính thống. Đây là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả công tác trong bối cảnh tình hình mới, góp phần giữ vững ổn định chính trị và bảo vệ lợi ích quốc gia, nâng cao vị thế Việt Nam trên trường quốc tế.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng: “Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV”, 2026, Hà Nội
Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XI: “Quyết định chức năng, nhiệm vụ và tổ chức bộ máy của Đảng ủy ngoài nước”, Hà Nội, 10/7/2012.
Đảng bộ Bộ Ngoại giao: “Tăng cường xây dựng Đảng và nâng cao chất lượng công tác đảng ngoài nước, triển khai thắng lợi đường lối đối ngoại Đại hội Đảng lần thứ XIII”
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng: Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công cuộc đổi mới theo định hướng Xã hội chủ nghĩa trong 40 năm qua ở Việt Nam, Hà Nội, 2026.
VOV Đài tiếng nói Việt Nam: “Chủ tịch nước Lương Cường dự chương trình nghệ thuật Xuân Quê hương 2026”, Hà Nội, 08/2/2026.
Nhóm tác giả: Nguyễn Hữu Đức, Nguyễn Trọng Trung, Lưu Quốc Việt
